Spor | 05.04.2021 12:17:01

"Pandemiye rağmen aktifim" diyebilmelisiniz

Uluslararası Spor ve Fiziksel Aktivite Günü'nde Dr. Önder Çerezci sizler için yazdı.

Dr. Önder ÇEREZCİ

Amerikan Hastanesi - Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı

Uluslararası Spor ve Fiziksel Aktivite (Uluslararası Barış ve Kalkınma için Spor) Günü 14 Ağustos 2013 yılında gerçekleştirilen UNESCO Yürütme Kurulu’nun 192'nci oturumunda aldığı karara istinaden, 6 Nisan gününü “Uluslararası Spor ve Fiziksel Aktivite (Uluslararası Barış ve Kalkınma için Spor) Günü” olarak belirlediler. Burada temel mesaj, sporun ekonomik ve sosyal kalkınma üzerindeki olumlu etkilerine dikkat çekmek. Ancak, 6 Nisan 2020 tarihinde olduğu gibi, bu yıl da koronavirüs pandemisi nedeniyle Tokyo Olimpiyatları ve Paralimpik Oyunlar’da olduğu gibi, birçok etkinlik iptal edildi ya da ertelendi.

SPORUN BİRLEŞTİRİCİ YÖNÜ VAR

UNESCO, “6 Nisan Spor ve Fiziksel Aktivite Günü”nü, sporun sürdürülebilir kalkınmanın da bir aracısı olarak görmektedir. Sporun gün geçtikçe artan katkılarının sonucunda, hoşgörü ve saygı prensipleri yoluyla kalkınma ve barışın sağlanması, kadınların ve gençlerin, bireylerin ve toplulukların güçlenmesi hedef alındı. Sporun herkese ait ve uluslararası ortak bir dili vardır. Aynı zamanda, çatışmaların çözümü ve barışın inşa edilmesinde güçlü ve birleştirici bir faktör olarak da rol oynamaktadır. İşte bu birleştirici yönü onu bir iletişim aracı olarak da etkili kılıyor.

YAŞAM, GENELDE HAREKETLE TANIMLANIR

Spor bizleri olumlu değerler etrafında bir araya getiriyor ve sınırlar ötesi diyalogların kurulmasını sağlıyor. Spor tarihi, küresel izleyici sağlayarak sporun ön yargıları kırmada ve insan hakları ve insan onuru için mücadeleyi desteklemedeki gücünü gösteriyor. Spor, yaşantımızda çok değerli bir fiziksel aktivite. İyi bir egzersiz ve doğru beslenme, hem fiziksel hem de zihinsel sağlığı birlikte artırır. Yaşam, genelde hareketle tanımlanır. Ünlü tıp insanı Hipokrat, asırlar önce “Eğer biz her ferde ne çok az ne de çok fazla, doğru miktarda gıda ve hareket verebilirsek, sağlık için en güvenli yolu buluruz,” demiştir.

UMUT İÇİN DE BİR ARAÇ OLDU

Spor ve fiziksel aktivitenin temelinde, sağlıklı olmanın yanı sıra dayanışma, birliktelik bilinci, adalet, paylaşım ve kendi sınırlarımızı zorlamak yatıyor. İşte bu bilinç, içinde bulunduğumuz zor pandemi günlerinde farklı spor yapma alışkanlıklarımızı da ortaya çıkarmaya başladı. Özellikle internet aracılığıyla, yakınımızda ya da uzakta olan kişilerle spor dostlukları başlatabilmekteyiz. Alanında önemli sporcularla aynı platformda yüz yüze spor aktiviteleri yapabilmekteyiz. Birçok yerde düzenlenmiş çeşitli spor ve fiziksel aktivite derslerine üye olup, bu aktivitelere ekran karşısında devam edebilmekteyiz. Böylece spor, dayanışma ve umut için bir araç oldu.

Dijital aracılar bu zor ve kısıtlı zamanlarda spor yapmayı, üstelik de eğlenceli bir şekilde devam etmemize yardımcı oluyor. Spor yaparken arzu ettiğimiz bir mekanın görselini seçerek, arka planda kendi arzu ettiğimiz müziği dinleyerek ve bu ortamı diğer sporcularla paylaşarak zevkli hale getirebiliriz. Evin içinde dahi olsak, VR teknolojisi sayesinde farklı ortamlara yolculuk yapıp, dünyanın istediğimiz her noktasında da spor yapabiliriz. Fiziksel hareketsizliğin yol açtığı olumsuz etkiler arasında; inme, kalp krizi, hipertansiyon ve birçok damar hastalığı ile karaciğerde yağlanma, insülün direnci, metabolik sendrom, Tip 2 diyabet, obezite, kabızlık gibi metabolizma bozukluklarının yanı sıra, polikistik over, cinsel disfonksiyon, rahim veya göğüs kanseri, osteoporoz, ağrı, kırıklar, osteoartrit, sarkopeni ve denge problemleri de görülüyor. Fiziksel inaktivite ya da sedanter yaşamın anksiyete, depresyon ve bilişsel bozukluklara da sebep olduğu bildirilmiştir (Booth ve ark. 2012; 2017).

EN TEMEL EGZERSİZ ÇEŞİDİ: YÜRÜYÜŞ

Pandemi süreci, hareketlilik açısından tüm yaş gruplarını olumsuz etkiledi. En temel egzersiz çeşidi, yürüyüş. Evde kaldığımız bu kısıtlı günlerde bile ev içinde yürüyüşler mümkün olabilir. Telefonla konuşurken yürüyebilir ve masa başında çalışırken, zaman zaman ayağa kalkıp durduğumuz yerde yürüyüş hareketleri yapabiliriz. Bu süreyi daha neşeli geçirmek amacıyla ortamı müzikle hareketlendirebiliriz. Temizlik işlerine ortak olmak, bahçe ile uğraşmak, çocuklarla ilgilenmek ve onlarla oynamak bizi daha hareketli yapacaktır. Özellikle bu pandemi sürecinde şu mottoyu prensip edinmeliyiz; spor ve fiziksel hareketlilik için “Covid pandemisi yüzünden yapamıyorum” değil, “Covid pandemisine rağmen aktifim” diyebilmeliyiz. Covid-19 pandemi sürecinde, ev karantinasında kalan sağlıklı kişilerin düşük düzeyde fiziksel aktivite yaptıklarında bunun yaşam kalitesini, fiziksel fonksiyon, ağrı ve genel sağlık algısını olumlu etkilediği belirlendi. Karantina sürecinde fiziksel aktivite düzeyinin yükseltilmesi ile yaşam kalitesinde artış sağlanacaktır.

Evde kal, hareketli kal. Hareketli kal, sağlıklı ol.


Paylaş: